Gujarati Kahevat | 200+ ગુજરાતી કહેવત ભાગ-1

Gujarati Kahevat: ગુજરાતી કહેવત વડે થોડા શબ્દ માં ઘણું બધુ કહી શકાય છે. આથી અમે અહી આપને 150+ Gujarati Kahevat આપીએ છીએ. “કહેવત એટલે Proverb” અહી અમે આપેલી તમામ કહેવત એ ગુજરાતી ભાષા ની પ્રસિદ્ધ અને વાર-નવાર લોકો ના મુખે સાંભળવા મળતી કહેવત છે.

અહી અમે જુદા જુદા વિષય પર કહેવત આપી છે જેવાકે માતા પર કહેવત(Gujarati Kahevat on Mother), અક્કલ પર કહેવત, Puzzel પર કહેવત. Gujarati kahevat on Luck, Gujarati Kahevat on Hard Work, Gujarati Kahevat on Poor, Gujarati Kahevat on Mistake આ બધી કહેવત આપને ગુજરાતી ભાષા ની વિવિધતા નો ખ્યાલ ખ્યાલ કરાવશે.

200+ Gujarati Kahevat

આંધળામાં કાણો રાજા

Gujarati Kahevat

ઘેર ઘેર માટીનાં ચૂલા

બધે એક સરખી પરિસ્થિતી હોવી જેવો ભાવાર્થ આ કહેવત દ્વારા પ્રતિપાદિત થાય છે


ક્યાં રાજા ભોજ, ક્યાં ગંગુ તલી.

અહી ગુણો અને પરાક્રમ ની વાત કરવામાં આવી છે. રાજા ભોજ પરાક્રમ માં રાજા ગણગું અને તૈલપ થી ચડિયાતા હતા.


લાતો ના ભૂત વાતોથી ન માને.

જે વ્યક્તિ ને શિક્ષા તીજ ખાબડ પરે અન સમજણ થી નહીં તેના માટે આ કહેવત પ્રયોજાય છે.


રાત થોડી ને વેશ ઝાઝા.

ઓછા સમય માં વધુ કામ કરવાનું હોય તેવા સંદર્ભ માં આ કહેવત નો ઉપયોગ થાય છે.


ધોબીનો કૂતરો ન ઘર નો , ન ઘાટનો.

Gujarati Kahevat

એક સાથે બે કે તેથી કાર્ય કે પસંદગી કરવાના કારણે બંને જગ્યાએ નિષ્ફળ થવું એવો ભાવાર્થ.


વર મરો, કન્યા મરો પણ ગોરનું તરભાણું ભરો.


લાલો લાભ વિના ન લૂટે.

મદદ કરવાના બહાને પાછળ થી છુપો લાભ સંતોષવામાં આવતો હોય ત્યારે.


ફરે તે ચરે, બાંધ્યા ભૂખ્યા મરે.

Gujarati Kahevat

સંગ તેવો રંગ.

જેવી સંગત હોય તેવો સ્વભાવ થાય તેવો ભાવાર્થ આ કહેવત દ્વારા થાય છે.


ગુજરાતી કહેવત અર્થ સાથે
(Gujarati Kahevat with Meaning)

વાવો તેવું લણો.

જેવા કર્મ કરશો તેવું ફળ પ્રાપ્ત થશે.


સુકા ભેગુ લીલુ બળે.

ખરાબ વ્યક્તિ ની સંગત થી સારો વ્યક્તિ પણ બદનામ જ થાય છે.


કૂવામાં હોય તો હવાડામાં આવે.

Gujarati Kahevat

એક સાંધતા તેર તૂટે.

એક મુશ્કેલી માથી બહાર આવવાનો પ્રયત્ન કરીએ ત્યાં બીજી અનેક મુશ્કેલી સામે આવે તેવી સ્થિતિ માં આ કહેવત નો ઉપયોગ થાય છે.


પાકા ઘડે કાંઠા ન ચડે.

એક વાર સમય ચૂક્યા પછી પરિસ્થિતી માં બદલાવ સંભવ નથી.


ઉતાવળે આંબા ન પાકે.

અમુક કાર્ય કરવા માટે ધીરજ રાખવાની આવશ્યકતા હોય છે. અન્યથા ઉતાવળ કરવા થી કામ બગડી શકે છે.


ઝાઝી કીડીઓ સાપને તાણે.


ઝાઝા હાથ રળીયામણાં.

એક કામ કરવા માટે એક થી વધુ વ્યક્તિ હોય તો તે કામ જડપ થી થાય છે.


વડ જેવા ટેટા ને બાપ જેવા બેટાં.

વારસાગત લક્ષણો પર જ્યારે ટીકા કરવાની હોય ત્યારે આ પ્રકાર ની કહેવત કહેવામા આવે છે.


લોભી હોય ત્યાં ધૂતારા ભૂખે ન મરે.

માતા પર ગુજરાતી કહેવત
Gujarati kahevat on Mother

અહી મે માતા પર કેટલીક મહત્વપૂર્ણ ગુજરાતી કહેવત આપી છે જે જુદા જુદા સ્થાને જેમ કે નિબંધ કે પ્રવચનો માં બોલવા માટે ખુબજ ઉપયોગી બની રહેશે.


પારકી મા જ કાન વિંધે.


માં તે માં બીજા વગડાનાં વા

Gujarati Kahevat on Mother

ઘોડે ચડતો બાપ મરજો પણ છાણાં વીણતી માં નાં મરજો

Random Gujarati Kehavat List

બગલમાં છરી અને ગામમાં ઢંઢેરો.


સંપ ત્યાં જંપ.

Gujarati Kahevat

ના બોલવામાં નવ ગુણ.


પહેલુ સુખ તે જાતે નર્યા.

શરીર સ્વસ્થ્ય હોય તો બધુ સલામત છે. શારીરિક સુખ ને મહત્વ આપવા માટે આ કહેવત ને ટાંકવા માં આવે છે.


અણી ચૂક્યો સો વર્ષ જીવે.


ઈદ પછી રોજા.


ઘરકી મૂર્ઘી દાલ બરાબર.


જેને કોઇ ન પહોંચે તેને તેનુ પેટ પહોંચે.

માથાભારે વ્યક્તિ નો ઘમંડ તેનો પુત્ર તોડે તેવા કિસ્સામાં આવી કહીવટ નો ઉપયોગ થાય છે.


મારુ મારુ આગવુ ને તારુ મારુ સહીયારુ.


ભેંસ ભાગોળે અને છાશ છાગોળે.


હાથી જીવતો લાખનો , મરે તો સવા લાખનો.


પૈ ની પેદાશ નહી અને ઘડીની નવરાશ નહી.


લાખ મળ્યાં નહિ અને લખેશ્રી થયા નહિ.


વખાણેલી ખીચડી દાઢે વળગી.


આમદની અટ્ટની ખર્ચા રૂપૈયા.


મા તે મા, બીજા વગડાનાં વા.

માં જેટલો પ્રેમ તેના પુત્રને આપે છે એટલો પ્રેમ બીજું કોઈ આપી શકતું નથી.


કૂતરાની પૂંછડી જમીનમાં દટો તો પણ વાંકી ને વાંકી જ.

અમુક લક્ષણ એક વખત પડ્યા પછી તે ગમેતેવા પ્રયત્ન કરવા થી પણ જતાં નથી.


સો દાહ્ડાં સાસુના એક દા‘હ્ડો વહુનો.


ખોદ્યો ડુંગર, નીકળ્યો ઉંદર.


રામ રાખે તેને કોણ ચાખે.


શેઠની શીખામણ જાંપા સુધી.


ટીંપે ટીંપે સરોવર ભરાય.


અધૂરો ઘડો છલકાય ઘણો.


રાજા, વાજા અને વાંદરાં ત્રણેય સરખાં.


ઉજ્જડ ગામમાં ઍરંડો પ્રધાન.


સંગર્યો સાપ પણ કામનો.


મોરનાં ઈંડા ચીતરવા ન પડે.


દુકાળમાં અધિક માસ.

એક દુખ હતુંત્યાં બીજા દુખ માં વધારો થયો.


માણ્યુ તેનું સ્મરણ પણ લહાણું.


રાજા ને ગમે તે રાણી.


લક્ષ્મી ચાંદલો કરવા આવે ત્યારે કપાળ ધોવા ન જવાય.

જ્યારે તક સામે આવે ત્યારે તેને અવગણવી ના જોઈએ.


બેગાની શાદીમેં અબ્દુલ્લા દિવાના.


ઘરનાં છોકરાં ઘંટી ચાટે ને પાડોશીને આંટો.


બાંધે એની તલવાર.


આગ લાગે ત્યારે કૂવો ખોદવા ન જવાય.


ભેંસ આગળ ભાગવત.


બોલે તેના બોર વહેચાય.


ગાંડી સાસરે ન જાય અને ડાહ્યી ને શીખામણ આપે.


બકરું કઢતા ઉંટ પેઠું.


સિધ્ધિ તેને જઈ વરે જે પરસેવે ન્હાય.


લૂલી વાસીદુ વાળે અને સાત જણને કામે લગાડે.


ખાલી ચણો વાગે ઘણો.


જ્યાં ન પહોચે રવિ, ત્યાં પહોંચે કવિ અને જ્યાં ન પહોંચે કવિ ત્યાં પહોંચે અનુભવી.


દૂરથી ડુંગર રળિયામણાં.


શેરને માથે સવાશેર.


હિરો ગોગે જઈને આવ્યો અને ડેલીએ હાથ દઈને પાછો આવ્યો.


પાડાનાં વાંકે પખાલીને ડામ.


ઊંટના અઢાર વાંકા.

Gujarati Kahevat

કીડીને કણ ને હાથીને મણ.


નાચ ન જાને આંગન ટેઢા.


ચેતતા નર સદા સુખી.


વાડ થઈને ચીભડાં ગળે.


સાપ ગયા અને લીસોટા રહી ગયા.


કાશીમાં પણ કાગડા તો કાળા જ.


પુત્રનાં લક્ષણ પારણાં માં અને વહુનાં લક્ષણ બારણાં માં.


કામ કરે તે કાલા, વાત કરે તે વ્હાલાં.


ધીરજનાં ફળ મીઠાં.

Gujarati Kahevat

સો સોનાર કી એક લૂહાર કી.


કાગનું બેસવુ અને ડાળનું પડવું.


ગાંડાના ગામ ન હોય.


બાવાનાં બેવુ બગડે.


શેતાનું નામ લીધુ શેતાન હાજર.


દશેરાનાં દિવસે ઘોડા ન દોડે.

Gujarati Kahevat

બાંધી મુઠી લાખની.


નાણાં વગરનો નાથીયો ,નાણે નાથા લાલ.


હિમ્મતે મર્દા તો મદદે ખુદા.


છાશ લેવા જવુ અને દોહણી સંતાડવી.


ધરમની ગાયનાં દાંત ન જોવાય.


સીધુ જાય અને યજમાન રીસાય.


હસે તેનું ઘર વસે.

Gujarati Kahevat

ના મામા કરતાં કાણો મામો સારો.


મન હોય તો માંડવે જવાય.


પારકી આશ સદા નીરાશ.


બાર વર્ષે બાવો બાલ્યો.


ભાવતુ હતુ ને વૈદે કીધુ.

Gujarati Kahevat

નામ મોટા દર્શન ખોટા.


ગા વાળે તે ગોવાળ.


ઝાઝા ગુમડે ઝાઝી વ્યથા.


ખાડો ખોદે તે પડે.

જે પણ ખારબ કર્મ કરે તેને તેનું ફળ ભોગવવું પડે છે. તેવા અર્થ માં આ કહેવત કહેવામાં આવે છે.


નમે તે સૌને ગમ.

આ કહેવત માં નામનાર વ્યક્તિ સૌને પ્રિય હોય છે. તેવો ભાવાર્થ કહેવામા આવ્યો છે.


બુદ્ધિ પર કહેવત
(Brain Kahevat in Gujarati)

બુદ્ધિ જેવા વિષય પર ગુજરાતી ભાષા મે ખુબજ કહેવતો છે. અહી અમે તેમાથી થોડીક કહેવતો ને ઉદાહરણ પૂરતી અહી આપીએ છીએ. જો આપણે અમારી બુદ્ધિ પરની અન્ય કહેવતો વાંચવી હોય તો અહી આપેલી લિન્ક પર ક્લિક કરો

આપ બુદ્ધિ એ જયજયકાર, પારકી મતે પ્રલયકાર

Gujarati Kahevat

સાંભળીએ સૌનું, પણ કરીયે ધાર્યું મનનું,

ઘી ખાના સાકરસે, દુનિયા ચલાના મકરસે,

Gujarati Kahevat

ખેતર ખેડો હળ થી, મગજ ખેડો કળ થી.

કહેનારો કહી છૂટે, ને વહેનારો વહી છૂટે

પૂછીએ સૌને પણ કરીએ પોતાને ફાવતું.

અક્કલ કોઈના બાપાની?

અક્કલનો ઓથમીર, મંગાવી ભાજી ને લઈ આવ્યો કોથમીર.

અક્કલ વેચાતી મળે તો કોઈ ધનવાન રહે નહીં.

માંગી અક્કલ કામ આવે નહીં.

અક્કલ વગર જાંબુ ખાવા.

દીધી મત ને માંગી તોણ કેટલા દિવસ કામ આવે.

Gujarati Kahevat

બુદ્ધિ નો બારદાન

શ્રાપ બદદુઆ પર કહેવત( Gujarati kahevat on curse)

બિલાડી ને કહ્યે છીંકું તૂટતું નથી, અને રાંડીરાંડ ના શ્રાપ લાગતાં નથી.

Gujarati Kahevat

કાણિયા ના નિસસાથી વરસાદ અટકતો નથી

ચમાર ના શાપ થી ઢોર મરતા નથી

કાગને કહ્યે ડોબા મરતા નથી.

સતી શાપ દે નહીં અને શંખણી ના શાપ લાગે નહીં.

Gujarati Kahevat

પોતાની ભૂલ પરની ગુજરાતી કહેવત
(Gujarati Kahevat on Own Mistake)

ઘણી વખત પોતાના દ્વારા કરેલી ભૂલો પર પસ્તાવાનો વારો આવે છે. ત્યારે ગુજરાતી ભાષા ને ઘણી કહેવતો આ પસ્તાવાનો અર્થ સાર્થ કરે તેવી છે. અહી અમે તેમાંય થોડી ઉદાહરણ રૂપી ગુજરાતી કહેવત(Gujarati Kahevat on Own Mistake) આપી છે. બધુ માટે જલ્દી તમને એક પૂર્ણ લેખ આપવામાં આવશે.

હાથે કરીને હોળીએ રમ્યા.

પેટ ચોળી શૂળ પેદા કર્યું.

હાથે કર્યા હૈયે વાગ્યા.

Gujarati Kahevat

ઢીંચણ મારી આંખ ફોડવી.

દીવો લઈને કૂવામાં પડવું.

ઉઠ પહાણા પગ પર પડ

દેખાતે ડોળે છેતરાવવું

આવ બલા પકડ ગલા

વાડમાં હાથ નાખીએ તો કાંટા વાગેજ

Gujarati Kahevat

દેખતે ડોળે આંખમાં આંગળી ઘાલવા દેવી.

પોતાના પગ પર કૂવાડો મારવો.

હાથે કરી પેટમાં પાળી મારવી

કોણે કહ્યું બેટા બાવાળીએ ચડજે?

Gujarati Kahevat

બળતામાં હાથ ઘાલવો

કંથરમાં હાથ ઘાલી વિમાસવું

કાજીજી ભેંસ નહીં બડી બલા લાયા

એક માથી બીજા દુઃખ માં પડવું પર કહેવત

સામાન્ય જીવન માં ઘણી વખત આપણે એવિ પરિસ્થિતી નો સામનો કરતાં હોઈએ છીએ જ્યાં આપણે એક દુઃખ માથી નીકળીએ ત્યાં બીજા દુખમાં પડીએ છીએ. ગુજરાતી ભાષા માં આવા વિષય પર પણ અઢળક કહેવત આપવામાં આવેલી છે. અહી અમે તેમાની કેટલીક કહેવતો(Gujarati kahevat on falling into misery from one to another ) આપવામાં આવેલી છે,

ઘરના ઉઠ્યા વનમાં ગયા, વનમાં લાગી લાય
ઊલેથી ચૂલે પડ્યાં, કર્મ પ્રમાણે થાય

Gujarati Kahevat

ઉલમાથી નીકળી ચૂલ માં પડ્યા

અલા ગઈ તો બલા આવી

ઘરમાં ખાધો રાંડે, ને બહાર ખાધો ભૂતે

કફનફાડુ ગયો અને મેખમારુ આવ્યો

ભૂત મારે ત્યાં પલિત જાગે

Gujarati Kahevat

સુખને માટે સાસરે ગઈ ત્યાં દુઃખના ઉગ્યા ઝાડ

નવ સાંધે ત્યાં તેર તૂટે

કાળી કૂતરીને કાને કીડા, એક ગઈ ને બીજી પીડા

Gujarati Kahevat

અવાડા માથી નીકળી કૂવામાં પડવું

શયતાનસે કિતનાહી દૂર ભાગે, મગર કમબખ્ત આગે કા આગે

મહેનત પર ગુજરાતી કહેવત
(Gujarati Kahevat on Hard work)

સફળતા એ મહેનત પર આધારિત હોય છે. જીવન માં મહેનત વગર કશું પ્રાપ્ત થતું નથી. ગુજરાતી ભાષા મે મહેનત પર ઘણી કહેવત(Gujarati Kahevat on Hard work) છે જે લોક બોલી માં પણ ઘણી પ્રચલિત છે. અહી કેટલીક પ્રચલિત કહેવત ના ઉદાહરણ આપવામાં આવેલ છે.

ઉધ્યોગ સારા નસીબ નું મૂળ છે.

ધંધો કર્યે ધાન્ય મળે.

હલાવ્યા વગર ધાન પણ દાજે

હાપગ હલાવીએ ત્યારે રોટલા મળે

Gujarati Kahevat

ફરે તે ચરે, ને બાંધ્યું ભૂખે મરે

ચાકરી કરતાં ભાખરી મળે

હાથ હલાવ્યા વગર કોળિયો પણ મ્હોમાં પેસે નહીં.

કરે સેવા તો મળે મીઠા મેવા.

જ્યારે વળે પરસેવો ત્યારે મળે મેવો

Gujarati Kahevat

ઉદ્ધમથી દરિદ્રતા ઘટે

પ્રયત્ને પ્રભુ સહાય

પુરુષ પ્રયત્ન, ઈશ્વર કૃપા.

તરણે તરણે સુધરી, આદરજોજ ઘરા
કર ચાલે આળસ કરે, મોટી ખોડ નરાં

ભાગ્ય પર ગુજરાતી કહેવત
(Gujarati Kahevat on Luck)

અહી આ વિભાગ માં ભાગ્ય પર ગુજરાતી કહેવત આપવામાં આવેલી છે. ક્યારેક ખુબજ મહેનત કર્યા બાદ પણ સફળતા નથી મળતી ત્યારે ભાગ્ય યાદ આવે છે. આથી અહી અમે ભાગ્ય પર કહેવત(Gujarati Kahevat on Luck) ના ઉદાહરણ આપવામાં આવ્યા છે.

કર્મ વિના ખેડ કરે, તો દુકાળ પડે કાં બળદ મરે

કર્મ કાળો પહાણ, ભૂકરવો ભાંગે નહી,

Gujarati Kahevat

નસીબ બે ડગલાં આગળ ને આગળ.

હું જાઉં રેલમાં, તો નસીબ જાય તારમાં

નસીબના બળિયા, રાંધી ખિચડી ને થઈ ગયા ઠળિયા

કરવા ગયા કંસાર ને થઈ ગયી થૂલી

કર્મ કહે છે કોઠીમાં પેસ અને મન કહે છે માળીએ ચ્હડુ

આશાના કર્મમાં આડું, ને જ્યાં જ્યાં જાય ત્યાં ખાતરનું ગાડું

Gujarati Kahevat

કર્મ માં લખ્યું દિવેલ તે ઘી ક્યાથી ખાઉ?

કર્મમાં લખ્યા કોઠાં, તો કોના જોવા ઓઠાં?

કર્મ કઠણ ને કાયા સુંવાળી

કોડિયા જેટલું કપાળ ને વચ્ચે ભમરો.

કર્મ આવ્યું કાંડે ને ઘરમાં ડોસો ભાંડે

Gujarati Kahevat

કર્મના કસ્યા, જાણ જોડી ત્યાં કુતરા ભસ્યા

નસીબ કી ખોટી, જહાં જાવે વહા પ્યાજ ઔર રોટી

અભાગણી ને ભાણું આવે ત્યારે વરને વાસી વળે

ગરીબ પર ગુજરાતી કહેવત
(Gujarati Kahevat on Poor man)

ઘણા લોકો પોતાની ગરીબી ના બહુ રોદણા રોતા જોવા મળે છે આથી અહી અમે ગરીબી પર કેટલીક કહેવત(Gujarati Kahevat on Poor man) આપી છે જે ગુજરાતી ભાષા ની પ્રચલિત કહેવતો માની છે

અકર્મીનો પડિયો કાણો

ગરીબની બાઈ સૌની ભાભી

દુકાળ માં અધિક માસ

દાજયા ઉપર દામ અને પડ્યા પર પાટુ

Gujarati Kahevat

દુઃખતી આંખે ઝોકો વાગે

દુબળા ઢોર ને બગાઈ ઘણી

નબળી વાદે છીંડા ઘણા

નીચી બોરડી સૌ ખંખેરે

ગરીબને ઘેર ગોદો ને પૈસાદાર સોદો

મારતા ને સૌ મારે

દંડ ઉપર ડામ

ઘા પર લૂણું છાંટવું

દુબળા ને દુખ દેવા સૌ તૈયાર

અમને આશા છે કે આપણે અમારા દ્વારા આપવામાં આવેલ ગુજરાતી કહેવત (Gujarati Kahevat) પસંદ આવી હશે. જો આપણે હજુ પણ આવી અવનવી ગુજરાતી ભાષા ની કહેવત ને વાંચવી હોય તો આ લેખ ને વધુ ને વધુ લોકો સાથે શેર કરો ધન્યવાદ.

Leave a Comment